Jak wybrać trapez do windsurfingu?

Czym jest trapez windsurfingowy i dlaczego jest niezbędny?

Trapez to jeden z tych elementów wyposażenia, o którym początkujący często myślą „kupię go później". W praktyce warto sięgnąć po niego znacznie wcześniej, niż się wydaje. Mówiąc najprościej, trapez to specjalny pas zakładany na biodra lub talię, wyposażony w metalowy hak. Za pomocą tego haka zaczepiasz się o linki trapezowe zamocowane na bomie, dzięki czemu ciąg żagla przenosi się z rąk i ramion na całe ciało.

Bez trapezu każda dłuższa sesja kończy się tak samo. Przedramiona odmawiają posłuszeństwa, dłonie zaczynają boleć, a żagiel dosłownie wyrywa Ci się z rąk przy każdym mocniejszym podmuchu. Z dobrze dopasowanym trapezem możesz pływać godzinami, bo to biodra i tułów, czyli najsilniejsze partie ciała, przejmują większość obciążenia. Dlatego trapez do windsurfingu nie jest gadżetem dla zaawansowanych, tylko sprzętem, który realnie skraca drogę do swobodnego ślizgu.

Jak działa trapez? Zasada odciążania rąk

Cała magia kryje się w prostym mechanizmie. Na bomie, po obu stronach, montuje się linki trapezowe, czyli krótkie pętle z liny. Kiedy żagiel się napełnia i zaczyna ciągnąć, zaczepiasz hak trapezu o taką linkę i odchylasz ciało do tyłu. Od tego momentu to nie mięśnie utrzymują żagiel, tylko ciężar całego ciała działający jako przeciwwaga. Wyobraź sobie, że zamiast trzymać ciężką torbę w wyciągniętej ręce, zawieszasz ją na pasku przewieszonym przez ramię. Wysiłek natychmiast maleje, choć ciężar pozostaje ten sam. W windsurfingu działa to identycznie. Ręce służą już tylko do sterowania i drobnych korekt, a nie do walki z wiatrem. To właśnie dlatego doświadczeni windsurferzy wyglądają, jakby pływali bez wysiłku, podczas gdy nowicjusz bez trapezu po kwadransie ledwo trzyma bom.

Rodzaje trapezów: biodrowy vs. siodełkowy

Na rynku spotkasz przede wszystkim dwa rodzaje trapezów i warto od początku wiedzieć, czym się różnią.

Trapez biodrowy, z angielskiego waist harness, to dziś najpopularniejszy wybór. Zakłada się go w talii, a hak znajduje się stosunkowo wysoko. Jego zalety to:

• duża swoboda ruchu, kluczowa przy manewrach i pływaniu w fali
• łatwe wpinanie i wypinanie z linek
• uniwersalność, bo sprawdza się w większości warunków

Ma jednak jedną wadę, o której trzeba pamiętać. Przy mocnym ciągu potrafi podwijać się do góry, w stronę żeber, zwłaszcza gdy jest źle dopasowany.

Trapez siodełkowy, znany też jako seat harness, obejmuje biodra i ma dodatkowe taśmy przechodzące pod pośladkami, trochę jak uprząż wspinaczkowa. Hak umieszczony jest niżej, dzięki czemu:

• nie podwija się i pewnie trzyma w miejscu
• pozwala mocniej odchylić się do tyłu i „usiąść" w trapezie
• odciąża plecy przy długim pływaniu w silnym wietrze

Jego minusem jest nieco mniejsza swoboda ruchu, dlatego rzadziej wybierają go osoby pływające w fali czy uprawiające freestyle.

Jak dobrać właściwy rozmiar trapezu?

Tu nie ma miejsca na kompromisy, bo źle dobrany rozmiar potrafi zepsuć nawet najlepszy model. Trapez musi leżeć jak ulał, pewnie obejmując ciało, ale bez uczucia ściskania czy utrudniania oddechu. Rozmiar dobiera się najczęściej na podstawie obwodu w talii lub w biodrach, w zależności od typu trapezu. Producenci podają własne tabele rozmiarów i naprawdę warto z nich korzystać, ponieważ oznaczenia S, M czy L potrafią się różnić między markami. Zmierz się miarką krawiecką na wysokości, na której będzie leżał pas, i porównaj wynik z tabelą konkretnego producenta.

Dobrze dopasowany trapez rozpoznasz po tym, że po zapięciu i mocnym pociągnięciu za taśmy nie przesuwa się w górę ani na boki. Jeśli podczas przymiarki w sklepie masz możliwość odchylić się i na czymś zawisnąć, symulując ciąg żagla, koniecznie to zrób. To najlepszy test, czy pas zostaje na swoim miejscu.

Kluczowe cechy dobrego trapezu, czyli na co zwrócić uwagę w sklepie?

Kiedy stoisz już przed półką pełną modeli, zwróć uwagę na kilka rzeczy, które odróżniają porządny trapez od takiego, który szybko Cię zmęczy. Po pierwsze, usztywnienie pleców. Solidny, ale elastyczny panel z tyłu odciąża kręgosłup i sprawia, że siła rozkłada się równomiernie, zamiast bić w jeden punkt. Zbyt miękki trapez będzie się zwijał, a zbyt sztywny ograniczy ruchy. Po drugie, hak i jego mocowanie. Sprawdź, czy hak jest gładki, dobrze osadzony i czy jego wysokość Ci odpowiada. W wielu modelach położenie haka można regulować za pomocą taśm, co bardzo pomaga w dopasowaniu.

Reszta detali też ma znaczenie:

• wyściółka z pianki, która chroni żebra i biodra przed obtarciami
• szerokie, mocne klamry i taśmy, najlepiej z systemem szybkiego zapinania
• wykończenie krawędzi, żeby nic nie wcinało się w skórę podczas odchylenia
• jakość szwów i materiałów, bo trapez pracuje w słonej wodzie i słońcu

Nie kupuj też trapezu „na wyrost". Ma pasować teraz, a nie za dwa sezony.

Trapez a styl pływania: freeride, fala, freestyle, slalom

Choć na start większość osób spokojnie obejdzie się jednym uniwersalnym modelem, warto wiedzieć, że różne style pływania mają swoje preferencje.

We freeridzie, czyli rekreacyjnym pływaniu dla przyjemności, króluje trapez biodrowy. Daje wygodę, swobodę i dobrze radzi sobie w zmiennych warunkach, a to właśnie od freeride'u zaczyna większość początkujących. W pływaniu w fali liczy się maksymalna swoboda ruchu i niski profil, dlatego wybiera się lekkie trapezy biodrowe, często z systemem szybkiego wypięcia, który zwiększa bezpieczeństwo przy wywrotkach. Freestyle rządzi się podobnymi prawami. Tu również stawia się na biodrowy, krótki i elastyczny trapez, który nie przeszkadza przy dynamicznych trikach i obrotach. Slalom oraz pływanie na szybkość to zupełnie inna bajka. Przy dużej mocy żagla i długich halsach wielu zawodników sięga po trapez siodełkowy, bo pozwala on wygodnie usiąść, mocno odchylić się do tyłu i utrzymać niską, aerodynamiczną pozycję przez dłuższy czas.

Wniosek dla początkującego jest prosty. Jeśli dopiero zaczynasz i najczęściej będziesz pływać rekreacyjnie, uniwersalny trapez biodrowy okaże się strzałem w dziesiątkę.

Planujesz windsurfingowy wyjazd nad Bałtyk? Zarezerwuj nocleg na Półwyspie Helskim i miej jedne z najlepszych spotów w Polsce w zasięgu ręki już od samego rana.